Mars-Netflix-Yılmaz Erdoğan Şeytan Üçgeni

Geçtiğimiz ay Yeni Sinema Yasası’ nın gündeme gelmesiyle çok fazla tartışma oldu.Tarafların karşı karşıya gelmesiyle sinirler iyice gerildi.Öncelikle neler olduğunu hatırlayalım.

Yeni Sinema Yasası

Sinema Filmlerinin Değerlendirilmesi ve Sınıflandırılması ile Desteklenmesi hakkında kanunda değişiklik yapılmasına dair kanun içeriği şöyleydi:

• Promosyonların Kaldırılması; Birçok dağıtımcı şirket başta Mars Etertainment Group’ un sinema biletlerinin fiyatlarının artmasıyla birlikte “mısır” verileceğine dair uygulamanın kaldırılmasıdır.

• Reklam Sürelerinde Kısıtlama; Yine birçok izleyicinin şikayet ettiği ” kendi paramızla reklam izliyoruz”, “zamanımızın çoğu reklamla geçiyor” gibi ifadelerin ortaya çıkmasına neden olan yarım saati bulan reklam sürelerinin en fazla 10 dakika ile sınırlandırılmasıdır. Belki de yasa içerisinde ki en iyi uygulama budur.

• “Komisyonca uygun bulunmayan filmler ticari dolaşım ve gösterime sunulamaz.” ibaresinin yer aldığı kısaca “sansür” uygulamasının kolaylıkla yürürlüğe girebileceği, bağımsız sinemacıların yaşadığı zorluklara herhangi bir kolaylık getirmeyen bir yasa tasarısıydı.Şuan kabul edilmiştir.

“Mısır” Krizi

1994 yılında Yılmaz Erdoğan ve Necati Akpınar’ın kurduğu BKM, her sene vizyondan yer ayırtır ve bu bağımsız filmlerin vizyonda yer bulamamasıyla birlikte bazı iyi yabancı filmlerinin ülkemizdeki vizyon tarihini 2 ay erteler. BKM’ nin kuruluşundan bu yana sadece ama sadece gişe geliri 709 Milyon Türk Lirası’ dır. Yeni Sinema Yasası’ nın ucu açık yönleri olması yapımcı ve dağıtımcıları karşı karşıya getirdi.

Mars Group ve başta izleyici haklarını savunan pek değerli yapımcılarımız Yılmaz Erdoğan, Cem Yılmaz ve Şahan Gökbakar pastadan aldıkları payın daha da artmasını talep etmesiyle aralarında anlaşmazlık çıkar filmlerin vizyon tarihi değişir. Tasarlanan yasanın getireceği çözüme göre filmlerini vizyona sokacaklarını açıklarlar.

Bunun üzerine Mars Group yöneticilerinden “Başka Cem Yılmaz’ lar çıkarırız.” açıklaması gelir.İki taraf karşılıklı atışırken yasa tasarısı kabul edilir ve kazanan taraf yapımcılar olur. Filmler vizyona girer.

Bağımsız Sinemacıların Çağrısı

Yıllardır bağımsız filmler yapan sinemacılar bu şikayetlerini dile getirmişlerdir. Özellikle Mars Group gibi büyük dağıtım şirketlerinin yanında kendi filmlerini gösterecek salonlar bulamadıklarını, bulsalar bile kısıtlı zamanlarının olduklarını öne sürseler de destek bulamamışlardır. Onca çalışma ve emekle yapılan filmler belli festivallerde yer bulup diğer sinema izleyicisiyle buluşamamıştır. Ne hikmetse iş ana akım filmlere dokununca bu sorun dile getirilmiştir. Yaşanan onca zorluk gözardı edilip yeni yasada da yer verilmemiş bağımsız sinemacıların istekleri yerine getirilmeyip üstüne sansürün açıkça ve daha kolay uygulanacağını ifade eden “komisyonca uygun bulunmayan filmler ticari dolaşıma ve gösterime sunulamaz ” ibaresi yer almıştır.

Netflix’ in Krizden Yararlanması

Netflix Türkiye pazarına açılarak bir adım attı.1 Şubat’ ta vizyona giren Organize İşler: Sazan Sarmalı filmi vizyona girmesiyle iki haftada 2,5 milyon hasılat yapmasının ardından 15 Şubat akşamı Netflix’ te 190′ dan fazla ülkede yayımlandı. Bunun üzerine filmi sinemalarda izleyen bir kesim şikayetçi olup, sosyal medya hesaplarında tartışmalara yol açması filmde işlenen “Sazanlar biz miyiz?” sorusunu akıllara getirdi.

Organize İşler: Sazan Sarmalı

Filmin gündemi meşgul etmesi üzerine ilk filmi ardından ikinciyi izledim. İlk film 2005 yılında yapılmış, gayet yerinde güzel ve ince dokundurmalarıyla bir kült filmdir. 14 yıl sonra ki devam filmi ise beklentilerin altındaydı. Klişe ögelere yer verilen film de bolca İstanbul manzarası görüyoruz. Kıvanç Tatlıtuğ’ un oyunculuğu hariç diğer oyuncular beklenen altında bir performans gösterdi. Genel olarak baktığımızda sanat kaygısından uzak bir gişe filmidir. Hani seri filmlerde ilk film her zaman en iyisi deriz ya, bizim içinde aynen öyledir.